DCA (dolar maliyet ortalaması)

Nasıl hesaplanır?

Her alımda aynı tutarı harcadığın için fiyat düşükken daha çok adet, fiyat yüksekken daha az adet alırsın. Ortalama maliyetin = toplam harcadığın para ÷ toplam aldığın adet.

Örnek: üç ay boyunca her ay 100 dolarlık alım yaptın. Fiyatlar 100, 80 ve 125 dolar oldu. Aldığın adetler 1, 1,25 ve 0,8; toplam 3,05 adet. Harcadığın para 300 dolar. Ortalama maliyetin 300 ÷ 3,05 ≈ 98,36 dolar. Fiyatların basit ortalaması ise yaklaşık 101,67 dolar; ucuzken daha çok adet aldığın için ortalaman bunun altında kaldı. Ücretleri hesaba katmadık.

Kendi alımlarınla dene: DCA ortalama maliyet hesaplayıcı

Ne işe yarar, ne işe yaramaz?

DCA'nın asıl faydası psikolojiktir. "Şimdi mi girsem, biraz daha mı beklesem" sorusunu ortadan kaldırır. Planı önceden yaparsın, piyasa ne yaparsa yapsın takvime uyarsın.

Kâr garantisi vermez. Uzun süre düşen bir varlığa DCA yaparsan düzenli olarak düşen bir şeye para koymuş olursun. Ne aldığın, nasıl aldığından daha önemlidir. DCA, iyi bir seçimi zamana yayar; kötü bir seçimi düzeltmez.

Bir de toplu para meselesi var: elinde tek seferde yatırabileceğin bir miktar varsa, onu zamana yaymak mı yoksa bir kerede girmek mi daha iyi, bunun herkes için tek doğru cevabı yok. DCA, yanlış zamanda girme pişmanlığını azaltmak isteyenler için bir yoldur.

Gerçek hayattan örnek

Her ayın 1'inde 1.000 TL'lik Bitcoin almaya karar verdin. İlk iki ay fiyat yükseliyor, aldığın adet azalıyor. Üçüncü ay fiyat sert düşüyor, haberler karamsar, içinden "bu ay atlayayım" geçiyor. DCA'nın işe yaradığı an tam da budur: aynı 1.000 TL ile daha çok adet alırsın ve ortalaman aşağı çekilir.

Bu disiplini kolaylaştırmanın yolu kararı otomatiğe bağlamaktır. Bazı borsalar düzenli alım emri sunar; sunmuyorsa takvimine bir hatırlatma koymak da iş görür. Önemli olan her ay yeniden karar vermek zorunda kalmamaktır.

Aynı mantık satışta da çalışır: birikimini tek seferde değil parça parça satmak da zamanlama riskini azaltır.

Sık yapılan hatalar

• Planı fiyat düşünce bırakmak. DCA'nın en çok işe yaradığı dönem, en zor sürdürülen dönemdir.
• Fiyat yükselince FOMO ile planın dışında büyük alım yapmak.
• Çok küçük tutarlarla çok sık alım yapıp işlem ücretlerine para kaptırmak.
• İhtiyaç duyabileceğin parayla DCA yapmak.
• DCA yapıyorum diye aldığın varlığı hiç sorgulamamak.

Videolu anlatım

Bu terimin videodaki anlatımı · 5:44

Sık sorulan sorular

DCA ne demek?

"Dollar cost averaging" yani dolar maliyet ortalaması demektir. Bir varlığı tek seferde değil, düzenli aralıklarla aynı tutarda alarak biriktirme yöntemidir.

DCA nasıl hesaplanır?

Ortalama maliyet, toplam harcanan paranın toplam alınan adede bölünmesiyle bulunur. Her ay 100 dolarla 100, 80 ve 125 dolardan alım yaptıysan ortalaman yaklaşık 98,36 dolardır.

DCA kazandırır mı?

Garantisi yoktur. DCA zamanlama riskini azaltır ama aldığın varlığın değer kaybetmesini engellemez.

DCA ne sıklıkla yapılır?

Kesin bir kural yok; haftalık ya da aylık yaygındır. Önemli olan sürdürebileceğin bir tutar ve takvim seçmek, ücretlerin tutarı yemeyeceği bir sıklıkta kalmaktır.